Mulleres que constrúen: Aprendendo igualdade desde a aula

Con motivo da conmemoración do 8 de marzo, Día Internacional da Muller, no centro desenvolvemos unha proposta educativa adaptada ao noso alumnado co obxectivo de visibilizar o papel das mulleres en distintos ámbitos profesionais e fomentar valores de igualdade desde as primeiras idades.

A actividade conectouse co noso PDI e coa idea das peles de Hundertwasser, centrándonos nesta ocasión na terceira pel: a casa, entendida como o espazo que habitamos e que forma parte da nosa identidade. A partir desta reflexión, o alumnado pensou sobre os lugares nos que vive e sobre como estes poden ser espazos de coidado, convivencia e creatividade.

Tamén coñecemos o traballo de algunhas mulleres arquitectas destacadas, como Zaha Hadid, Lina Bo Bardi, Carme Pinós ou Izaskun Chinchilla, achegando así referentes femininos nun ámbito no que historicamente tiveron menor visibilidade.

A través de propostas artísticas e creativas, o alumnado puido expresar ideas e emocións relacionadas coa súa contorna máis próxima, reflexionando ao mesmo tempo sobre a importancia da igualdade e do respecto.

Con actividades como esta seguimos traballando para educar na igualdade desde a infancia e contribuír á construción dunha sociedade máis xusta e respectuosa.

Rosalía tamén vive aquí: A poesía que habita nas nosas casas

Con motivo do 23 de febreiro, Día de Rosalía, no centro desenvolvemos a proposta “Rosalía tamén vive aquí”, unha actividade para achegar o alumnado á figura e á poesía de Rosalía de Castro desde unha perspectiva próxima e significativa.

Partimos da idea de que Rosalía “vive” nas casas galegas, nas palabras que dicimos e no xeito no que sentimos o mundo. Esta proposta conectouse co noso PDI inspirado nas cinco peles de Hundertwasser, centrándonos nesta ocasión na terceira pel: a casa, entendida como o espazo que nos acolle, nos protexe e no que se constrúe o sentimento de pertenza.

A través da escoita e lectura de versos sinxelos de Rosalía, o alumnado achegouse á súa poesía, compartindo emocións, palabras que lles gustaban e lembranzas ou imaxes que os poemas lles evocaban. Tamén relacionamos os versos con cores, sons, elementos da natureza e cos diferentes lugares onde “vive Rosalía”: no corazón, na casa, na paisaxe e na lingua.

Como peche da actividade, cada aula escolleu un verso ou pequeno poema que lle gustou especialmente. Con eles elaboramos o cartaz “Rosalía tamén vive aquí”, levando así a súa palabra ás aulas, aos fogares e tamén á biblioteca do centro.

Deste xeito seguimos facendo que a nosa lingua e a nosa literatura formen parte da vida cotiá do alumnado, mantendo viva a voz dunha das figuras máis importantes da cultura galega.

A segunda pel en festa: celebramos o Entroido

O pasado venres celebramos o Entroido no CRA A Picaraña, nunha xornada chea de cor, creatividade e moita diversión.

Este ano quixemos contextualizar esta tradición a través do noso Proxecto Documental Integrado “As pegadas da nosa pel”, inspirado na teoría das cinco peles de Hundertwasser, que describe as capas que conectan ao ser humano co mundo: a pel, a roupa, a casa, a contorna social e o planeta.

Nesta ocasión centrámonos especialmente na segunda pel: a roupa, entendéndoa como unha forma de expresión persoal e tamén como parte da nosa identidade social. Por iso, tomamos como referencia a bata tradicional galega, un elemento moi presente na nosa cultura.

O alumnado puido dar renda solta á súa imaxinación customizando as súas batas, ademais de peitearse ou maquillarse, convertendo o corpo e a roupa nun espazo creativo no que expresarse libremente.

Para rematar a xornada tivemos unha convidada moi especial, Uxía Morán, que nos agasallou con varias contadas para grandes e pequenos, poñendo o broche final a un día cheo de alegría e tradición.

Historias e xogos para un Nadal compartido

Coa chegada do Nadal, desde a Biblioteca do CRA A Picaraña quixemos compartir coas familias algunhas recomendacións de lectura e de xogos para gozar destes días de descanso.

Seleccionamos unha pequena mostra de álbums ilustrados, contos e propostas lúdicas pensadas para o noso aluimnado, co obxectivo de seguir fomentando o gusto pola lectura, a curiosidade e os momentos de xogo compartido en familia.

Os libros escollidos invítannos a descubrir historias, emocións e personaxes que nos acompañan máis alá da escola, mentres que os xogos propoñen retos de lóxica, creatividade e cooperación.

Dende a biblioteca do centro animamos a aproveitar estes días para ler, xogar e compartir tempo xuntos, facendo que os libros e as historias tamén formen parte dos momentos especiais do Nadal.

25N: Ler, Pensar e Crear contra a Violencia Machista

Este 25N, Día contra a Violencia Machista, as nosas aulas enchéronse de contos, cores e reflexións adaptadas aos máis pequenos. Preparamos unha escolma de libros pensados para iniciar ao alumnado na idea do respecto, da igualdade e dos bos tratos, empregando historias próximas e accesibles. Entre eles traballamos versións adaptadas de contos clásicos, como A Bella e a Besta, que nos axudan a falar do valor de coidar e coidarnos.

A partir da lectura, as nenas e nenos observaron o papel das personaxes femininas e falaron sobre como se senten, que necesitan e que podemos facer para tratar sempre ás demais persoas con cariño e respecto. 

Tamén decoramos a biblioteca lembrando que todas as persoas teñen dereito a sentirse seguras e queridas. Foi unha xornada chea de aprendizaxes que sementan igualdade desde ben pequenos.

UN CONTO PARA A ESCOLA DE GANADE 🌿💚

A memoria das árbores, por Anxo Moure.

Hai visitas que deixan pegada, e a do contacontos Anxo Moure no noso cole foi unha delas.
No Día da Biblioteca, gozamos coa súa presenza, coa súa voz chea de natureza, emoción e esperanza.
Mais a maxia non rematou aquel día…

Pouco despois de marchar da nosa sede de Ganade, Anxo, emocionado polo bo ambiente, a hospitalidade, a confianza e a alegría que respirou na escola, enviounos un agasallo precioso: un conto escrito por el mesmo e inspirado en nós.

Queremos compartilo íntegro, porque nel respírase todo o que vivimos xuntos: o amor polos bosques, a forza da memoria e a beleza de ensinar e aprender co corazón aberto.

---

🌳 A MEMORIA DAS ÁRBORES

por Anxo Moure (O Carballo con Botas)

Foi o tempo no que os humanos esqueceron as árbores, foi o tempo do descoñecemento e a morte da lembranza dos bosques no que ninguén xa sabía de freixos, teixos, aciñeiras..., non coñecian o nome das "irmauciñas" do humano que chamaba Ramón Otero Pedrayo en Trasalba. Tristemente tamén foi o tempo do lume, da destrucción do bosque, das lapas, das cinzas da morte da vida en vida.

Mais tamén foi o tempo da fermosa historia dunha mestra que amaba as árbores e coñecia dende nena a unha muller que tecia a memoria do tempo esquecido, que cosia as lembranzas para ter esperanzas. Aquela mestra que amaba os bosques, sabedora da destrucción dese mundo de verde e dourado camiñou con lentura entre fentos e xestas ata o fogar da tecedeira e cos seus ollos pediulle un favor, que tecera a memoria das árbores, dos freixos, buxos, sobreiras, aciñeiras mesmo das carballas, que tecera a lembranza das chousas, soutos e fragas.

Entre a choiva que ceibou fios de lá e liño e o vento que moveu un vello tear, a muller teceulle uns pendentes con forma de folla e landras. Cando a mestra chegou á escola da Picaraña, as nenas e nenos ficaron abraiados, semellaba unha fada, un ser máxico da floresta, ollando tan fermosos abalorios.
— Que é iso, profe? —preguntaron.
— Son landras e follas de carballo —respostou.

Cada día a mestra traía pendurada unha semente e unha folla diferente, e cada día as nenas e nenos coñecían o nome das árbores, a memoria dos bosques, aprendían a amar e camiñaban ás fragas a pasear. E foi o tempo en que todos aprenderon a coser lembranzas.

Na escola de Ganade fixeron unha fábrica da memoria das árbores. Un día ocorreselles chamar a un estraño titiriteiro que pedaleaba nun ciclocarro pintado de cores, cargado de libros para coidar a terra. As nenas e nenos, o director, as profes non o pensaron dúas veces: cargaron aquel cariño na bici estraña, enchéndoa desa lembranza de bidueiras, pradairos, maroteiros ou salgueiras.

Aquel piloto con barba e pucha pedaleando coa forza dos ollares de mestras, das nenas e nenos, foi de lugar en lugar espallando a memoria do bosque tecida na escola de Ganade. Viaxou polo mundo enteiro: de Burundi ata Alaska, da Patagonia a Mongolia, da Amazonía ao Courel e Ancares, de Ponteareas a Mondariz...

Con aquelas lembranzas das cores da pel da terra, do musgo, do tronco, da pola e das follas, aprendeu a xente o nome das árbores, soubo da memoria dos bosques. Entón os humanos deixaron de mancar a quen lles daba aire para respirar e volveron amar a quen lles regalaba unha sombra para se deitar. Remataron os lumes e naceron as flores.

Un día pola mañá un neniño preguntou:
— Profe, quen é aquela tecedeira das lembranzas do bosque, a que cose a memoria das árbores?
A mestra contestou sorrindo:
— É miña avoa.

(Para a mestra dos abalorios de folla e landras, para a súa avoa, para todas as avoas que cosen lembranzas, para as mestras, nenas e nenos e o director do CRA da Picaraña, que sempre me convidan con cariño e toda a tenrura do mundo a esa fábrica da memoria das árbores, a esa fábrica da esperanza dos bosques que é a escola de Ganade).

O Carballo con Botas
21-10-2025

---

💚 Grazas, Anxo, por este agasallo cheo de vida e esperanza.
Que siga medrando a memoria das árbores en cada conto, en cada aula e en cada corazón. 🌳

O RECUNCHO DE SAMAÍN NA BIBLIOTECA 🎃📚

Chega o outono, e con el, o arrecendo a cabazas, a follas secas e a historias que dan un chisquiño de medo… ou de risa.

A nosa biblioteca prepárase para celebrar o Samaín, unha data moi especial na nosa cultura galega.

Para a vindeira semana, crearemos un pequeno recuncho temático, onde agardarán algúns libros sobre meigas, pantasmas, cabaciñas e misterios outonais. Historias para descubrir, rir e compartir, que nos achegan ás nosas tradicións máis antigas.

Acompañando os libros, haberá unha decoración sinxela pero chea de maxia, feita con moito agarimo para ambientar este tempo de contos e imaxinación.

Será un espazo para parar, mirar e deixarse levar polas palabras, porque no Samaín tamén se pode celebrar lendo e soñando entre páxinas.

Cheo de encanto… así é o noso Recuncho de Samaín.